"Tôi sẽ vẫn còn đi, đi cho đến hết cuộc đời mình khi còn có thể. Tâm nguyện trong tôi là chỉ mong tìm được anh em đồng chí, đưa họ về với quê hương gia đình được người nào thì mừng người đó. Hàng ngàn liệt sĩ vô danh còn lưu lạc trên chiến trường xưa luôn làm cựu chiến binh (CCB) chúng tôi ngày đêm trăn trở, và nhiều lúc thấy thắt lòng khi nghĩ đến các anh". Đó là chia sẻ của cựu chiến binh Trần Ngọc Doanh - một thương binh đã tham gia hàng trăm chuyến hành trình đi tìm đồng đội.
Về khu dân cư số 14 Kim Liên - phường Hòa Hiệp Bắc vào những ngày tháng 7, chúng tôi tìm gặp thương binh Trần Ngọc Doanh qua lời giới thiệu của Chủ tịch Cựu chiến binh phường.

Tiếp chúng tôi trong căn nhà cấp 4 đơn sơ, người chiến binh năm nào của đơn vị Đặc công 471 - Quân khu 5 vẫn trên môi một nụ cười đậm chất lính. Trên bàn, những bộ hồ sơ liệt sĩ, danh sách đồng đội, đồng chí đã hy sinh cùng những tấm bảng đồ chiến tuyến năm xưa chính là hành trang theo ông trong suốt những chuyến đi tìm đồng đội.
Dài theo những chuyến hành trình
“Không đi, không tìm thì thôi, còn khi tôi đã đi là tôi nhớ rất rõ, vì mỗi chuyến đi, mỗi liệt sỹ là một câu chuyện khó quên” - Ông Doanh nói. Cứ có thông tin là CCB Trần Ngọc Doanh lại sắp xếp hàng trang lên đường, có những khi đến hàng chục chuyến đi mới tìm thấy đồng đội.
Và câu chuyện về người anh hùng liệt sỹ Ngô Xuân Thu là một chia sẻ đầy cảm động.
Liệt sỹ Ngô Xuân Thu thuộc đơn vị Công binh Hải Vân. Theo yêu cầu lúc bấy giờ ông tham gia đánh đoàn tàu của địch tại Thừa Thiên Huế. Không may bị lộ, ông ám hiệu cho đồng đội lùi vào trong, còn ông ôm khối thuốc nổ hơn 7 kg lao vào đánh phá đoàn tàu của địch. Tiếng nổ vang trời cũng là lúc ông anh dũng hy sinh. Xác của ông được người dân chôn ở vùng gần đó. Qua nhiều nguồn tin, đơn vị công binh Hải Vân cùng CCB Trần Ngọc Doanh đã nhiều lần đến khu vực đánh trận năm xưa tại Thừa Thiên Huế để tìm kiếm nhưng không có kết quả.
Không nản lòng, CCB Trần Ngọc Doanh vẫn tiếp tục hành trình tìm kiếm. Một mình ông đã trên dưới 10 lần một mình đến nơi này để xác minh thông tin. Và lần gần đây nhất vào tháng 3/2016, qua một lần đi xác minh, ông Doanh được một người dân tên Tứ quê ở Duy Xuyên - Quảng Nam, hiện ở tại Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên Huế cho biết, trước đây ông từng đi lính và được giao quản lý đoạn đường sắt - nơi liệt sỹ Ngô Xuân Thu đánh trận và hy sinh, và chính ông là người đã vận động bà con lượm xác liệt sỹ Ngô Xuân Thu chôn tại khu vực này. Được nguồn tin quý giá, vị trí chôn hài cốt liệt sĩ Ngô Xuân Thu được xác định, ông Doanh cùng đơn vị Công binh Hải Vân và CCB huyện Phú Lộc đã tìm đươc mộ của liệt sĩ Ngô Xuân Thu và liên hệ gia đình đưa về an táng tại quê nhà Kim Bảng - Hà Nam. Tại Đà Nẵng, con đường mang tên anh hùng liệt sĩ Ngô Xuân Thu là con đường nằm trên địa bàn phường Hòa Hiệp Bắc. Từ ngã ba phía Bắc Cầu Nam Ô, dẫn vào trường Cao đẳng giao thông vận tải II, con đường được nâng cấp, mở rộng khang trang, là một trong những tuyến đường đẹp của phường Hòa Hiệp Bắc.
Cùng với liệt sĩ Ngô Xuân Thu, trong năm 2016, CCB Trần Ngọc Doanh đã cùng với các đơn vị tìm được 4 mộ liệt sĩ khác gồm liệt sĩ Trần Văn Soạn (1937), quê Hòa An, Cao Bằng; liệt sĩ Nguyễn Văn Lễ, quê ở Hải Phòng; liệt sĩ Nguyễn Văn Biển, quê Đại Hợp, Kiến Thủy - Hải Phòng; liệt sĩ Đặng Văn Điền, quê Tứ Kỳ - Hải Dương. Hài cốt các anh được tìm thấy tại khu vực núi Hải Vân, chân cầu Nam Ô và được cất bốc đưa về ang táng tại quê nhà.
Gần đây nhất ngày 12/7, lần theo những thông tin thu thập được, CCB Trần Ngọc Doanh một thân một mình lặn lội đến vùng núi Kỳ Sơn - Phú Ninh - Quảng Nam. Qua một ngày khoanh vùng và xác định được vị trí, ông Doanh cùng với CCB xã Kỳ Sơn đã tìm được hài cốt liệt sỹ Trương Công Hậu (quê Thọ Sơn - Thanh Hóa) tại đồi 4 - Kỳ Sơn - Phú Ninh - Quảng Nam. Thông tin đã được báo về thân nhân và đang chờ ngày để cất bốc đưa về quê hương theo nguyện vọng của gia đình.
CCB Trần Ngọc Doanh kể rành rọt từng chuyến đi, chi tiết từng anh hùng liệt sỹ đã tìm được mà không cần đến một tư liệu nào. Khi hỏi về những chuyến đi đầu tiên, người thương binh vẫn nhớ mồn từng chi tiết, một mặc dù chuyện đã lùi xa gần 15 năm. Người thương binh nhớ lại: “Năm đó là 1992, có đoàn thuộc đơn vị 89 Đặc công - Quân khu 5 đến khu vực núi Hải Vân để tìm đồng đội. Đoàn các anh dừng chân uống nước tại quán gần nhà, nhìn thấy tôi mặc áo cựu chiến binh nên các anh đến bắt chuyện. Hỏi ra thì mới biết các anh đang trên đường đi tìm đồng đội hy sinh. Được mời tham gia cùng đi với đoàn, tôi không ngần ngại và “rất có cảm tình” với việc này. Và ngay trong chuyến đi đầu tiên đó, chúng tôi đã tìm được 2 liệt sĩ gồm Phạm Văn Doãn - quê ở Kim Động-Hưng Yên và liệt sĩ Nguyễn Văn Kiền quê ở Thái Bình. Hai liệt sỹ được tìm thấy tại khu vực Bàu Sen - Kim Liên - Hòa Hiệp Bắc.
Với CCB Trần Ngọc Doanh, chuyến đi tìm liệt sỹ Mai Công Mùi cũng là một chuyến đi đáng nhớ và xúc động. Chuyện bắt đầu từ người con gái đi tìm cha. Năm đó là 1997, cô con gái tên Mai Thị Duyên khăn gói lên đường tìm người cha từng sống chiến đấu tại Đoàn Lam Sơn và đã hy sinh chưa tìm được hài cốt. Nghe tin về ông Doanh thường hay giúp những gia đình đi tìm mộ, cô Duyên tìm đến nhà gặp CCB Trần Ngọc Doanh. Với những thông tin mờ nhạt ban đầu từ cô con gái, rằng liệt sỹ Mai Công Mùi hy sinh tại vùng núi Quảng Nam và được người dân chôn ở gốc cây xoài. Hành trang lên đường cùng những hy vọng mong manh, ông Doanh cùng cô Duyên và ông Trần Văn Vĩnh (Phó Ban Công tác mặt trận 14 Kim Liên) đến huyện Phú Ninh - Quảng Nam, nơi bấy giờ Đoàn 31 - Quân khu 5 đã chiến đấu và hy sinh rất nhiều. Được cán bộ xã Bình Trị dẫn đường đến vùng núi khi xưa diễn ra những trận sinh tử giữa ta và địch. Đoàn đi đã gặp một người dân đi giữ bò, thông tin đi tìm mộ liệt sĩ được chia sẻ và đoàn đã may mắn được gặp người trước đây trực tiếp chôn liệt sĩ Mai Công Mùi. Xác định đúng vị trí và đã tìm được hài cốt liệt sỹ Mai Công Mùi chôn cạnh gốc cây xoài, khi đào lên bên hài cốt còn nguyên khẩu súng ngắn và 3 viên đạn cùng tên tuổi của anh hùng liệt sĩ. Cô con gái nức nở và cả đoàn cũng không cầm được nước mắt... Hài cốt liệt sĩ Mai Công Mùi được đưa về an táng tại quê nhà Hải Dương. Đến giờ, thân nhân liệt sĩ Mai Công Mùi vẫn giữ liên lạc và thường xuyên gọi điện vào cảm ơn và thăm hỏi sức khỏe CCB Trần Ngọc Doanh.
Không chỉ dừng lại những chuyến hành trình đi tìm đồng đội hy sinh trong nước, CCB Trần Ngọc Doanh còn tích cực tham gia cùng Đội quy tập hài cốt liệt sĩ K53 - Quân khu 5 với những chuyến hành quân dài ngày tìm hài cốt đồng đội hy sinh ở biên giới, và các nước bạn Lào, Campuchia. Theo ông Doanh chia sẻ thì ông đã từng hàng trăm chuyến hành trình đi tìm liệt sỹ. Hoặc một mình, hoặc cùng Đội quy tập mộ liệt sỹ K53-Quân khu 5, hoặc cùng các đơn vị bộ đội như C14 Phú Lộc, Tiểu đoàn đặc công nước 471, Đoàn Công binh Hải Vân, Tiểu đoàn 406, 409 đặc công, Đoàn 31, Sư Đoàn 2 - Quân khu 5... Chỉ cần nhận được thông tin về đồng đội là ông sắp xếp lên đường trong thời gian sớm nhất có thể dù đã nhiều chuyến đi chỉ trở về trong vô vọng.
Còn sống là còn đi...
“Hơn ai hết, những cựu chiến binh, thương binh chúng tôi là phải có trách nhiệm đi tìm đồng đội. Cùng sống, chiến đấu và thấu hiểu được giá trị của sự hy sinh xương máu của các anh, các anh ngã xuống vì Tổ quốc, vì đồng bào, trong đó có chúng tôi, nên việc tham gia cùng đi tìm anh em đồng chí sẽ là trách nhiệm cho đến khi nào không còn sức khỏe nữa mới đành thôi” - CCB Trần Ngọc Doanh chia sẻ.
Khi được hỏi về chi phí cho những chuyến đi, người cựu binh bật cười - vẫn một nụ cười đậm chất lính: Phương tiện thì xe máy, lương thực thì mua lương khô mang theo. Kinh phí thì gom góp từ tiền trợ cấp chế độ thương binh hàng tháng và tiền hỗ trợ Phó Bí thư Chi bộ, Tổ trưởng dân phố... Chia sẻ của người thương binh làm chúng tôi không khỏi chạnh lòng!
Từng tham gia chiến đấu tại Đoàn 31, và Đơn vị Đặc công 471 - Quân khu 5. Nay về với đời thường người cựu binh năm xưa vẫn một lòng với Đảng, với Cánh mạng, nặng tình anh em đồng chí. Vinh dự 40 năm tuổi Đảng cũng là lúc người thương binh ấy gần 70 năm tuổi đời. Với quan niệm “sức trẻ cống hiến theo sức trẻ, tuổi già thì đóng góp theo tuổi già”, CCB Trần Ngọc Doanh sẵn sàng chung sức gánh vác trách nhiệm với địa phương, và đến nay đã gần 5 năm làm Phó Bí thư Chi bộ 14, gần 10 năm tham gia làm tổ trưởng tổ dân phố tại Hòa Hiệp Bắc. Nói về ông Trần Ngọc Doanh, Chủ tịch Hội CCB phường Hòa Hiệp Bắc Nguyễn Bá Lưỡng bày tỏ: “CCB Trần Ngọc Doanh là một người mẫu mực, nặng tình đồng chí đồng đội, tham gia mọi việc từ cái tâm của một người lính cụ Hồ. Ngoài việc tích cực tham gia những chuyến hành trình đi tìm đồng đội, ông còn gánh vác nhiều việc tại địa phương, ông là một tấm gương trong hội viên CCB phường Hòa Hiệp Bắc. Năn 2015, ông Trần Ngọc Doanh được Ban chấp hành TW Hội CCB Việt Nam tặng Bằng khen về thành tích xuất sắc trong cung cấp thông tin, tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ giai đoạn 2005-2015”.
“Hàng ngàn liệt sĩ vẫn còn nằm đâu đó trên khắp các chiến trường luôn là điều trăn trở nhất. Không biết đến bao giờ thì các anh mới được an nằm trong lòng đất mẹ” - CCB Trần Ngọc Doanh rớm nước mắt. Trăn trở của người thương binh khiến chúng tôi cảm thấy mình nhỏ bé và bất lực. Chạnh lòng nghĩ đến những lời nghẹn ngào của nhà thơ Lê Bá Dương: “Đò lên Thạch Hãn ơi... chèo nhẹ! Đáy sông còn đó bạn tôi nằm. Có tuổi hai mươi thành sóng nước. Vỗ yên bờ bãi mãi ngàn năm.”
Đông Phương
Chưa có bình luận ý kiến bài viết!