Đảm bảo tính chủ động, phòng từ sớm từ xa trong công tác dự báo, ứng phó thiên tai

Chủ động phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai

Theo thống kế, năm 2023, đã có 5 cơn bão và 3 áp thấp nhiệt đới hoạt động trên biển Đông, trong đó, thành phố Đà Nẵng chịu ảnh hưởng trực tiếp của hoàn lưu cơn áp thấp nhiệt đới số 2 và ảnh hưởng gián tiếp của cơn bão số 5. Trong năm, địa bàn thành phố đã xảy ra 8 đợt nắng nóng diện rộng, cường độ diễn ra gay gắt hơn so với năm 2022, với nền nhiệt độ cao nhất ở ngưỡng 36.5-39.5oC; xảy ra 6 đợt mưa lớn diện rộng, trên sông Vu Gia và sông Cẩm Lệ đã xuất hiện 4 đợt lũ; dòng chảy trên các sông vào mùa cạn có xu thế hạ thấp dần.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Chí Cường chủ trì Hội nghị Tổng kết công tác phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn năm 2023, triển khai nhiệm vụ năm 2024

Trên cơ sở các Luật và các Nghị định về Phòng chống thiên tai, Tài nguyên nước, Thuỷ lợi, các chỉ đạo của Trung ương, Thành uỷ, UBND thành phố và Ban chỉ huy Phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn và phòng thủ dân sự thành phố đã kịp thời ban hành các văn bản, xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện.

Theo đó, công tác tổ chức bộ máy thực hiện phòng chống thiên tai luôn được chú trọng, lãnh đạo các cơ quan, đơn vị liên quan trên địa bàn thành phố đều nằm trong danh sách thành viên, được tiếp nhận đầy đủ, kịp thời thông tin về công tác phòng chống thiên tai. Cơ sở hạ tầng phòng chống thiên tai, hồ chứa nước, đê, kè chống sạt lở bờ sông, bờ biển, nhà sơ tán dân cư tập trung, trạm quan trắc khí tượng, thuỷ văn, trạm cảnh báo thiên tai, trang thiết bị thông tin liên lạc, cứu hộ cứu nạn… từng bước được đầu tư, sửa chữa, nâng cấp từ nhiều nguồn vốn của Trung ương và thành phố.

Đồng thời, phương tiện, trang thiết bị phòng chống thiên tai được đầu tư cơ bản đầy đủ, bước đầu được hiện đại hóa, đáp ứng yêu cầu cơ bản để trực ban, thông tin liên lạc, tổ chức tổng hợp, tham mưu… trong công tác phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn như: biển cảnh báo khu vực lũ quét, sạt lở, ngầm, tràn, trạm đo mưa, mực nước tự động, hệ thống phần mềm quản lý báo cáo thiên tai. Bước đầu ứng dụng công nghệ tiên tiến trong theo dõi, chỉ đạo, vận hành công tác phòng chống thiên tai, góp phần nâng cao chất lượng dự báo, cung cấp kịp thời, chính xác diễn biến thiên tai cho các cấp, các ngành và cộng đồng dân cư để chủ động phòng tránh, đối phó hiệu quả với thiên tai.

Thành phố đã xây dựng và cập nhật, hoàn thiện hằng năm phương án Phòng chống và khắc phục hậu quả ứng với một số kịch bản thiên tai của các cấp, các ngành trên địa bàn thành phố Đà Nẵng, Đề án “Xây dựng thành phố Đà Nẵng an toàn trong thiên tai giai đoạn 2022-2030, tầm nhìn đến năm 2045”, Đề án “Cơ cấu lại lĩnh vực thủy lợi và phòng chống thiên tai giai đoạn 2021 - 2025, tầm nhìn đến năm 2030” nhằm có giải pháp, công cụ hiệu quả giúp chính quyền và nhân dân thành phố chủ động triển khai các hành động, biện pháp cần thiết, hợp lý trước, trong và sau thiên tai xảy ra.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền, thông tin, thông báo, cảnh báo về các đợt bão, lũ được chú trọng và thực hiện thường xuyên; các phương tiện thông tin đại chúng, báo, đài truyền hình, truyền thanh… đã tăng cường thời lượng đưa tin, liên tục cập nhật và thông báo, cảnh báo mức độ nguy hiểm của bão, lũ để người dân chủ động ứng phó với thiên tai.

Các đơn vị lực lượng vũ trang của thành phố, gồm: quân đội, biên phòng, công an và các lực lượng của Quân Khu 5, Bộ Quốc Phòng đứng chân trên địa bàn thành phố với vai trò là lực lượng chủ lực, nòng cốt trong công tác phòng chống thiên tai đã tham gia, hỗ trợ tích cực, nhiệt tình trong công tác phòng chống, ứng phó, sơ tán, giúp dân chằng chống nhà cửa, cứu hộ, cứu nạn, thông tin, kêu gọi tàu thuyền và khắc phục hậu quả thiên tai trên địa bàn thành phố, góp phần giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, tập trung lực lượng, phương tiện sẵn sàng, chủ động ứng cứu trên từng địa bàn, nhất là các khu vực xung yếu, địa bàn trọng điểm.

Sau các đợt thiên tai, UBND thành phố đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương triển khai tích cực công tác hỗ trợ khắc phục hậu quả thiên tai kịp thời để nhân dân khôi phục sản xuất, khắc phục hư hỏng công trình dân sinh, khôi phục cấp điện, nước và hạ tầng thiết yếu để các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn thành phố tiếp diễn bình thường.

Trong năm 2023, UBND thành phố đã đầu tư khắc phục kênh mương, đất nông nghiệp bị bồi lấp do ảnh hưởng bão và mưa lũ gây ra trên địa bàn huyện Hòa Vang, với tổng kinh phí 2 tỷ đồng từ nguồn Quỹ phòng, chống thiên tai thành phố; phê duyệt các dự án đầu tư công trình phòng, chống sạt lở cho khoảng 40km bờ sông bờ biển, với tổng mức đầu tư khoảng 1.000 tỷ đồng  từ nguồn ngân sách Trung ương, ngân sách thành phố.

Quỹ Phòng, chống thiên tai năm 2023 có số thu trên 11,2 tỷ đồng, đạt 186,92% dự toán. Đây là nguồn kinh phí rất quan trọng để chi hỗ trợ cho hoạt động phòng, chống và khắc phục hậu quả thiên tai của thành phố.

Đầu tư trang thiết bị, ứng dụng công nghệ nâng cao chất lượng dự báo

Theo nhận định của của Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Trung Trung bộ, trong mùa bão năm 2024, khả năng có khoảng 4-6 cơn bão hoạt động trên khu vực biển Đông ảnh hưởng đến đất liền nước ta, trong đó khả năng có 2-3 cơn ảnh hưởng đến thời tiết thành phố Đà Nẵng; cùng với sự chuyển pha của ENSO, đề phòng bão mạnh, có hướng di chuyển phức tạp vào nửa cuối mùa mưa bão.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Chí Cường phát biểu chỉ đạo hội nghị

Nắng nóng khả năng xuất hiện sớm hơn so với trung bình nhiều năm, và có khả năng gay gắt hơn năm 2023; cao điểm từ tháng 5 đến tháng 7-2024, với nhiệt độ cao nhất đạt 37-40oC. Mùa mưa khả năng có từ 6-8 đợt mưa lớn diện rộng, xảy ra trong thời kỳ chính của mùa mưa bão (từ tháng 9 đến tháng 11), với ượng mưa xấp xỉ cao hơn trung bình nhiều năm (đạt khoảng 85-130% trung bình nhiều năm).

Từ nay đến hết tháng 8-2024, dòng chảy trên các sông thuộc thành phố Đà Nẵng chủ yếu biến đổi chậm. Mực nước trung bình trên sông Vu Gia tại Ái Nghĩa ở mức thấp hơn so với trung bình nhiều năm cùng kỳ; sông Cẩm Lệ tại Cẩm Lệ ở mức xấp xỉ, cao hơn. Lưu lượng dòng chảy trung bình trên sông Vu Gia tại Thành Mỹ thiếu hụt khoảng 50-70% so với trung bình nhiều năm cùng kỳ, tại Ái Nghĩa thiếu hụt từ 10-20%. Từ tháng 3 đến hết tháng 8-2024, độ mặn trung bình vùng hạ lưu các sông thành phố Đà Nẵng có khả năng ở mức xấp xỉ so với trung bình nhiều năm.

Mùa lũ năm 2024 (từ tháng 9 đến tháng 12-2024), trên lưu vực sông Vu Gia - Thu Bồn và các sông thuộc thành phố Đà Nẵng khả năng xuất hiện 3-6 đợt lũ. Đỉnh lũ trên các sông thuộc lưu vực sông Vu Gia ở mức trên báo động 2 đến trên báo động 3; trên sông Cẩm Lệ tại Cẩm Lệ ở mức báo động 1 đến trên báo động 2. Đỉnh lũ cao nhất năm có khả năng xuất hiện vào tháng 10 và tháng 11.

Trước dự báo tình hình thiên tai diễn biến phức tạp, khó lường trong năm 2024, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Chí Cường đề nghị các sở, ban, ngành, UBND các quận, huyện căn cứ chức năng, nhiệm vụ và điều kiện thực tiễn của địa bàn quản lý, tập trung bố trí nguồn lực tiếp tục triển khai thực hiện hiệu quả các nội dung tại Quyết định số 187/QĐ-UBND ngày 1-2-2023, Quyết định số 737/QĐ-UBND ngày 12-4-2023 của UBND thành phố, chủ động triển khai các giải pháp phòng chống thiên tai, nhất là hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, sạt lỡ, cháy rừng…, đảm bảo nguồn nước cho sản xuất nông nghiệp và đời sống người dân.

“Công tác phòng chống thiên tai cần đảm bảo tính chủ động, phòng từ sớm, từ xa, trên cơ sở tiếp tục cập nhật, hoàn thiện các phương án phòng chống và khắc phục hậu thiên tai, phát huy những điểm đã làm tốt, rút kinh nghiệm từ thực tiễn để khắc phục những điểm còn hạn chế, bất cập. Đồng thời, tăng cường công tác phối kết hợp giữa các đơn vị, giữa các lực lượng, địa phương, huy động sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị từ thành phố đến cơ sở, của các tổ chức, cá nhân…”, Phó Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh.

Đề nghị Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sớm hoàn chỉnh dự thảo Chỉ thị về công tác phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn năm 2024, trình UBND thành phố ban hành để các sở, ngành, địa phương tổ chức thực hiện, Phó Chủ tịch Trần Chí Cường cũng lưu ý các ngành chức năng cần thực hiện tốt phương châm “4 tại chỗ” sẵn sàng ứng phó kịp thời, hiệu quả các tình hình sự cố thiên tai và tìm kiếm cứu nạn; chuẩn bị đầy đủ các phương tiện, vật tư, trang thiết bị, nhu yếu phẩm và các điều kiện cần thiết để chăm lo, hỗ trợ người dân, nhất là tại các vùng có nguy cơ cao xảy ra ngập úng, lũ lụt.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố, trong thời gian đến, thành phố sẽ tiếp tục đầu tư mua sắm, cấp phát trang thiết bị phục vụ công tác phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn, cứu hộ phù hợp đặc thù địa phương; đầu tư, lắp đặt trang thiết bị, ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý phòng chống thiên tai nhằm nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo sớm thiên tai.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Chí Cường trao Bằng khen cho các tập thể và cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn trên địa bàn thành phố năm 2023

“Thay mặt lãnh đạo thành phố, tôi đánh giá cao, ghi nhận và biểu dương sự nỗ lực, tinh thần trách nhiệm cao của các thành viên Ban Chỉ đạo, sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành, địa phương, cả hệ thống chính trị cùng những kết quả đạt được trong công tác phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả thiên tai, tìm kiếm cứu nạn năm 2023; đồng thời, đề nghị các đồng chí tiếp tục nỗ lực làm tốt hơn nữa trong thời gian đến nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại về người và tài sản của nhà nước và nhân dân do thiên tai gây ra”, Phó Chủ tịch Trần Chí Cường phát biểu.

Dịp này, UBND thành phố tặng Bằng khen cho 5 tập thể và 5 cá nhân có thành tích xuất sắc trong công tác phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn trên địa bàn thành phố năm 2023

NGÔ HUYỀN