Phục hồi theo hướng xây dựng nền kinh tế xanh và bao trùm

Cùng dự có hơn 500 đại biểu là đại diện lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương; đại diện các cơ quan ngoại giao nước ngoài; các học giả, chuyên gia trong và quốc tế. Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Phước Sơn tham dự phiên khai mạc tại điểm cầu Đà Nẵng.

Hội nghị quốc tế "Thúc đẩy phục hồi kinh tế xanh và bao trùm: Bài học từ kinh nghiệm quốc tế” (ảnh Tuấn Anh)

Thách thức cũng là cơ hội để chuyển đổi theo hướng xây dựng nền kinh tế xanh

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Quang Hiệu nhìn nhận, trong giai đoạn hiện nay, Việt Nam cũng như các quốc gia trên thế giới đang phải đối mặt với nhiều thách thức to lớn và chứng kiến những thay đổi sâu sắc. Đại dịch Covid-19 đã gây ra các tác động nặng nề đối với sức khỏe người dân và sự phát triển kinh tế - xã hội của tất cả các quốc gia; biến đổi khí hậu, các hiện tượng thời tiết cực đoan tiếp tục gây tổn thất nặng nề; các nguồn tài nguyên đất, không khí và nước ngày càng trở nên ô nhiễm; bất bình đẳng tại mỗi quốc gia và giữa các quốc gia vẫn tiếp tục trở nên trầm trọng hơn.

“Đây là những thách thức rất lớn, song quá trình phục hồi kinh tế hiện nay có thể là một cơ hội để chuyển đổi theo hướng xây dựng nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, phù hợp với những định hướng lớn được Đại hội Đảng lần thứ XIII đề ra. Trong bối cảnh đó, Bộ Ngoại giao xác định việc nghiên cứu, tham mưu cho Chính phủ về những xu thế lớn trên thế giới về chuyển đổi số, phát triển xanh, kinh nghiệm của các nước trong quá trình chuyển đổi, thích ứng… là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành trong những năm tới”, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao cho biết.

Theo đó, Bộ ngoại giao tập trung vào mục tiêu thu hút nguồn lực và tìm hiểu kinh nghiệm quốc tế phục vụ công cuộc phát triển kinh tế - xã hội, trước mắt là thực hiện Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế-xã hội vừa được Chính phủ thông qua vào ngày 30-1-2022 vừa qua. Bên cạnh đó, phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành, địa phương vận động các đối tác phát triển hỗ trợ về tài chính, công nghệ và nâng cao năng lực để góp phần nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và giảm phát thải khí nhà kính thông qua chuyển đổi mô hình tăng trưởng sang mô hình xanh, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

Tổng Giám đốc Chương trình Phát triển Liên hợp quốc tại Việt Nam (UNDP) Achim Steiner gửi thông điệp đến hội nghị

Chúc mừng Việt Nam đã đạt được nhiều cột mốc quan trọng cho một tương lai xanh hơn, sạch hơn, Tổng Giám đốc UNDP Achim Steiner bày tỏ ủng hộ cam kết mạnh mẽ của Việt Nam tại Hội nghị COP 26 vừa qua về mục tiêu đạt mức phát thải ròng bằng” 0” vào năm 2050 và giảm 30% phát thải khí methane trong giai đoạn 2030-2040.

Theo Tổng Giám đốc UNDP, mục tiêu này có thể đạt được cùng với việc bảo vệ thế giới thông qua việc thúc đẩy phát triển, đào tạo nhân lực. Việc Việt Nam dự báo tăng trưởng GDP lên đến 5,5 % trong năm 2022 xuất phát từ nỗ lực hiệu quả trong chương trình tiêm chủng vaccine phòng Covid-19. Đó cũng là một bước đi quan trọng để bảo vệ được sức khỏe và sinh kế của người dân.

“Đây là những mục tiêu tham vọng, thể hiện cam kết của Việt Nam hướng tới các biện pháp ứng phó biến đổi khí hậu. Hội nghị lần này sẽ là nền tảng, cơ hội để nghiên cứu quá trình đổi mới sáng tạo của Việt Nam để thúc đẩy những mục tiêu toàn cầu của mình”, Tổng Giám đốc UNDP Achim Steiner phát biểu trong thông điệp gửi đến hội nghị.

Việt Nam theo đuổi tiến trình phục hồi kinh tế xanh và bao trùm

Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Bình Minh nhận định, những tác động cộng hưởng của đại dịch và biến đổi khí hậu, cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên cùng với các vấn đề về môi trường… đã và đang để lại những hệ lụy to lớn, nhiều mặt và lâu dài. Mặc dù vậy, thế giới cũng tiếp tục chứng kiến những tiến bộ chưa từng có của khoa học, công nghệ, Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, sự gia tăng kết nối giữa các quốc gia.

Bối cảnh đặc biệt này đã mang đến cho các quốc gia và cộng đồng quốc tế những nhìn nhận mới, rõ nét hơn về các mối đe dọa nghiêm trọng, tiềm ẩn từ các vấn đề môi trường và sức khỏe; tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường sống, khai thác bền vững tài nguyên, đảm bảo sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên, giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường.

Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Bình Minh phát biểu chỉ đạo hội nghị

“Vấn đề đặt ra đối với Chính phủ Việt Nam sau đại dịch Covid-19 không phải chỉ là phục hồi mà là phục hồi như thế nào. Cùng với chiến dịch tiêm chủng lớn nhất trong lịch sử; từ tháng 10-2021, Việt Nam đã chuyển trạng thái sang thích ứng an toàn, linh hoạt, kiểm soát hiệu quả dịch bệnh. Với cam kết mạnh mẽ tại Hội nghị COP 26, Chính phủ Việt Nam khẳng định theo đuổi tiến trình phục hồi xanh và bao trùm”, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ nhấn mạnh.

Theo đó, Việt Nam tích cực tham gia vào các xu thế lớn của thế giới như xu thế mở cửa; xu thế phục hồi, phát triển kinh tế - xã hội; xu thế chuyển đổi xanh, chuyển đổi số; ban hành Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội nhằm tiếp tục hỗ trợ người dân, doanh nghiệp, và đẩy nhanh quá trình phục hồi kinh tế - xã hội. Việt Nam cũng sẽ xây dựng và triển khai nhiều chương trình, kế hoạch, điển hình là Chiến lược tăng trưởng xanh 2021 - 2030, nhằm góp phần thực hiện thành công Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XIII và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2021 - 2030, trong đó có những định hướng lớn về phát triển nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, nỗ lực hiện thực hóa các cam kết mạnh mẽ về ứng phó với biến đổi khí hậu, đặc biệt là cam kết đạt mức phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Bình Minh cho rằng, đây sẽ là một tiến trình chuyển đổi sâu sắc, đòi hỏi Việt Nam phải tập trung hoàn thiện thể chế, chính sách, điều chỉnh cơ cấu nền kinh tế cũng như các mục tiêu, chiến lược quốc gia có liên quan theo hướng tăng trưởng xanh, ít phát thải khí nhà kính và chống chịu tốt trước các tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu và những cú sốc từ bên ngoài. Đây cũng là cơ hội để chuyển đổi từ năng lượng hóa thạch sang các nguồn năng lượng xanh, sạch; giảm phát thải khí mê tan, đặc biệt trong sản xuất nông nghiệp và xử lý chất thải; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số phục vụ ứng phó với biến đổi khí hậu.

Tại hội nghị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ mong muốn được lắng nghe chia sẻ từ các chuyên gia, tổ chức quốc tế, các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước, về tầm nhìn và kinh nghiệm quốc tế trong phục hồi kinh tế-xã hội xanh, bền vững và bao trùm; đề xuất tập trung vào việc giải quyết những tác động môi trường của tăng trưởng, như các tác động về khí hậu, môi trường, sức khỏe, tài nguyên và đa dạng sinh học, bằng cách tiếp cận hướng tới mô hình kinh tế có khả năng chống chịu và có năng suất cao, tập trung vào tái tạo tự nhiên và sử dụng hiệu quả tài nguyên trong nền kinh tế tuần hoàn và trung hòa carbon.

“Trong quá trình thực hiện các mục tiêu và cam kết này, Chính phủ Việt Nam mong muốn tiếp tục nhận được sự đồng hành, hỗ trợ, hợp tác hiệu quả hơn nữa của các nước, các tổ chức quốc tế, các doanh nghiệp và các bạn bè, đối tác quốc tế khác để thực hiện tầm nhìn về phát triển đất nước, đồng thời chung tay góp phần thúc đẩy sự thịnh vượng trên toàn thế giới và bảo vệ hành tinh xanh”, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Bình Minh khẳng định.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Phước Sơn tham dự phiên khai mạc tại điểm cầu Đà Nẵng

Diễn ra trong một ngày, với 3 phiên thảo luận, hội nghị tập trung đề ra các giải pháp giải quyết những vấn đề phát triển cơ bản hiện nay mà Việt Nam đang phải đối mặt, bao gồm: đảm bảo khả năng phục hồi và khả năng phục hồi xanh; tăng cường vai trò của Chính phủ trong việc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang năng lượng tái tạo và nền kinh tế tuần hoàn, phù hợp với các cam kết COP26 của Việt Nam; kích thích sự đổi mới và chuẩn bị lực lượng lao động cho các việc làm trong tương lai; thúc đẩy sự phục hồi bền vững thông qua thương mại, đầu tư và đổi mới.

Cụ thể, Phiên 1 tập trung vào "Phục hồi xanh và khả năng phục hồi", những biện pháp mà các nước đã làm để giải quyết và đưa ra các quyết định khó khăn trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế tuần hoàn, xanh, carbon thấp; và những cơ hội để thúc đẩy các quốc gia chuyển đổi sang năng lượng sạch.

Phiên 2 về "Thương mại, đầu tư và đổi mới để phục hồi bền vững" thảo luận về cách Việt Nam nên điều chỉnh cách tiếp cận đối với các hiệp định thương mại và FDI để thúc đẩy mô hình tăng trưởng bền vững, bao trùm, khuyến khích đổi mới và năng suất lao động trong nước.

Phiên 3 tập trung vào "Tăng cường vai trò của Chính phủ trong việc thúc đẩy sự phục hồi xanh và phục hồi toàn diện", các đại biểu thảo luận để tìm ra câu trả lời cho các câu hỏi: Việt Nam có thể học hỏi gì từ kinh nghiệm của các nước khác về sức mạnh tổng hợp giữa thị trường cạnh tranh và các chính sách đổi mới của Chính phủ? Các quốc gia đã đưa ra những chính sách và cấu trúc quản trị nào để thúc đẩy tính bền vững và phục hồi toàn diện? Cách tiếp cận theo định hướng sứ mệnh có thể giúp Việt Nam đối phó với các vấn đề như Đồng bằng sông Cửu Long và nghèo đặc hữu ở vùng cao, vùng sâu vùng xa như thế nào?

Những ý kiến đóng góp tại hội nghị này sẽ là tư liệu quan trọng giúp các bộ, ngành của Việt Nam nghiên cứu, tham mưu cho Chính phủ trong triển khai Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội và thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội đã đề ra theo hướng xanh, bền vững, bao trùm và đổi mới sáng tạo; thực hiện hiệu quả hơn Chương trình nghị sự 2030 vì sự phát triển bền vững, Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu và các cam kết của Việt Nam tại Hội nghị COP26.

NGÔ HUYỀN