Tăng cường kiểm soát quyền lực qua từng khâu, từng lĩnh vực

Kiểm soát quyền lực từ công tác cán bộ

Thời gian qua, thành phố Đà Nẵng triển khai thực hiện các quy định của Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thường xuyên, có trọng tâm, gắn với yêu cầu xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền, cải cách hành chính; nhất là trong bối cảnh thành phố vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và yêu cầu ngày càng cao về tính chủ động, trách nhiệm của các cấp, các ngành, địa phương.

Theo ông Võ Công Chánh, Trưởng ban Nội chính Thành ủy, kiểm soát quyền lực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; đồng thời là yêu cầu xuyên suốt trong phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Trung ương đã từng bước hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực trên các lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng, tiêu cực, nổi bật là 5 quy định của Bộ Chính trị: Quy định số 114-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ; Quy định số 131-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực trong hoạt động kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật Đảng, thanh tra, kiểm toán; Quy định số 132-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực trong hoạt động điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án; Quy định số 178-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực trong công tác xây dựng pháp luật và Quy định số 189-QĐ/TW về kiểm soát quyền lực trong quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công.

Từ đầu năm đến nay, toàn thành phố tổ chức 47 hội nghị, tập huấn, quán triệt, tuyên truyền với 57.561 lượt cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức tham gia. Báo và Phát thanh, Truyền hình Đà Nẵng đăng 24 bài viết trên chuyên trang “Phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực”, thực hiện 3 chuyên mục truyền hình; Cổng Thông tin điện tử thành phố đăng 32 bài viết chuyên mục “Phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực”; tổ chức tọa đàm với hơn 80 đại biểu và hội thảo khoa học với hơn 200 đại biểu.

Qua đó, góp phần nâng cao nhận thức, trách nhiệm, ý thức chấp hành các quy định về kiểm soát quyền lực, nhất là của cấp ủy, tổ chức Đảng, người đứng đầu và cán bộ, đảng viên.

Thực hiện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, Ban Chỉ đạo Phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thành phố ban hành báo cáo tự giám sát, đánh giá việc thực hiện 5 quy định của Bộ Chính trị về kiểm soát quyền lực trên các lĩnh vực. Qua đó, làm rõ kết quả đạt được, nhận diện khó khăn, hạn chế và nguyên nhân, đồng thời đề ra giải pháp tiếp tục nâng cao hiệu quả kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong tình hình mới.

Trong công tác cán bộ, thành phố chú trọng kiểm soát quyền lực trong từng khâu; thực hiện công khai, minh bạch, dân chủ, khách quan trong quy hoạch, đào tạo, bố trí, sử dụng, điều động, bổ nhiệm, giới thiệu cán bộ ứng cử; đề cao trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức Đảng và người đứng đầu.

Tính đến nay, Ban Thường vụ Thành ủy đã luân chuyển 7 trường hợp; điều động, bổ nhiệm, giới thiệu ứng cử gắn với chuyển đổi vị trí công tác 13/27 trường hợp cấp trưởng, cấp phó giữ chức vụ quá 2 nhiệm kỳ liên tiếp tại cùng một địa phương, cơ quan, đơn vị. Cấp ủy, tập thể lãnh đạo, quản lý các cấp đã luân chuyển, điều động 69/157 trường hợp giữ chức vụ quá 2 nhiệm kỳ liên tiếp ở cùng một vị trí.

Việc thực hiện chủ trương này được triển khai đồng bộ với quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức bộ máy và bố trí nhân sự sau khi thành lập thành phố Đà Nẵng mới. Ở cấp thành phố, 7/7 chức danh lãnh đạo chủ chốt được bố trí không phải là người địa phương; ở cấp xã, 93/93 bí thư cấp ủy, 93/93 chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra, 93/93 trưởng Công an và 93/93 Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy Quân sự không phải là người địa phương; 75/93 chủ tịch UBND cấp xã không phải là người địa phương, đạt 80,65%.

Theo ông Võ Công Chánh, việc bố trí cán bộ không phải là người địa phương góp phần tăng cường tính khách quan, phòng ngừa nguy cơ cục bộ, khép kín trong công tác cán bộ, đồng thời nâng cao hiệu quả kiểm soát quyền lực ngay từ khâu bố trí, sử dụng cán bộ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Kiểm soát quyền lực gắn với công khai, minh bạch

Triển khai Quy định số 131-QĐ/TW, thành phố chú trọng kiểm soát quyền lực ngay từ khâu xây dựng chương trình, kế hoạch đến tổ chức thực hiện, kết luận và theo dõi việc thực hiện kết luận theo hướng khách quan, công khai, minh bạch; đồng thời tăng cường phối hợp giữa các cơ quan kiểm tra, thanh tra, kiểm toán và các cơ quan liên quan.

Qua triển khai, chưa phát hiện trường hợp nào vi phạm 22 hành vi tham nhũng, tiêu cực bị nghiêm cấm theo Điều 4 Quy định số 131-QĐ/TW; chưa phát sinh trường hợp cán bộ làm công tác kiểm tra, thanh tra bị xử lý kỷ luật do vi phạm quy định này.

Thực hiện Quy định số 132-QĐ/TW, các cơ quan tiến hành tố tụng thành phố tăng cường phối hợp, đề cao trách nhiệm của người đứng đầu và người tiến hành tố tụng, bảo đảm hoạt động điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án khách quan, công minh, đúng quy định; đồng thời tăng cường tự kiểm tra, thanh tra công vụ để kịp thời phát hiện, chấn chỉnh thiếu sót, vi phạm.

Đảng ủy các cơ quan tiến hành tố tụng thành phố thực hiện nghiêm Quy chế phối hợp công tác với Ban Nội chính Thành ủy và Ủy ban Kiểm tra Thành ủy trong công tác nội chính, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật của Đảng. Qua giám sát, chưa nhận thấy trường hợp lãnh đạo, công chức có biểu hiện né tránh, đùn đẩy, sợ sai, sợ trách nhiệm.

Công tác kiểm soát tài sản, thu nhập được thực hiện theo đúng quy định, 100% cán bộ, công chức thuộc diện kê khai thực hiện kê khai công khai, đúng thời hạn. Công tác tự kiểm tra, giám sát và thi hành kỷ luật trong các cơ quan tư pháp được tăng cường, qua đó phát hiện, xử lý 5 vụ việc sai phạm, trong đó có các vụ việc liên quan đến nhận hối lộ, lạm dụng chức vụ, quyền hạn và vi phạm nghiệp vụ kế toán.

Giai đoạn 2023-2026, Tòa án nhân dân hai cấp thành phố thụ lý 52.052 vụ việc, giải quyết 48.048 vụ việc, đạt 92,3%. Qua xử lý các vụ án, vụ việc, thành phố chú trọng làm rõ nguyên nhân, điều kiện phát sinh tham nhũng, tiêu cực và trách nhiệm của tổ chức, cá nhân liên quan, nhất là người đứng đầu.

Đối với công tác xây dựng pháp luật, Quy định số 178-QĐ/TW là cơ sở để bảo đảm chính sách, pháp luật được xây dựng vì lợi ích chung, khách quan, công khai, minh bạch, không bị chi phối bởi lợi ích cục bộ, lợi ích nhóm. Yêu cầu này có ý nghĩa trong quá trình thành phố xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù, tháo gỡ điểm nghẽn về thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và huy động nguồn lực phát triển.

Công tác xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật của thành phố được triển khai nghiêm túc, đúng quy định, bảo đảm tiến độ và chất lượng. Tỷ lệ văn bản thuộc diện phải thẩm định trước khi trình cơ quan có thẩm quyền ban hành đạt 100%. Trong 9 tháng đầu năm 2026, HĐND thành phố thông qua 164 nghị quyết theo thẩm quyền để phù hợp với các quy định mới của Trung ương; ban hành, sửa đổi, bổ sung 101 nghị quyết quy phạm pháp luật.

Thực hiện Quy định số 189-QĐ/TW, thành phố tăng cường kiểm soát quyền lực trong quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công gắn với yêu cầu công khai, minh bạch, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và tuân thủ các quy định về chế độ, tiêu chuẩn, định mức.

HĐND thành phố đã ban hành 23 nghị quyết quy định về mức thu, mức chi, quản lý và sử dụng phí, lệ phí, góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý, tăng cường kỷ luật, kỷ cương tài chính và sử dụng ngân sách tiết kiệm, hiệu quả.

Việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập được đẩy mạnh. Đến nay, 154/214 đơn vị sự nghiệp công lập được giao cơ chế tự chủ, gồm 7 đơn vị tự bảo đảm chi thường xuyên và chi đầu tư, 30 đơn vị tự bảo đảm chi thường xuyên, 12 đơn vị tự bảo đảm một phần chi thường xuyên và 105 đơn vị do ngân sách nhà nước bảo đảm chi thường xuyên.

Cùng với đó, thành phố tập trung rà soát, sắp xếp, xử lý cơ sở nhà, đất, hạn chế tình trạng sử dụng kém hiệu quả, bỏ trống hoặc để xảy ra lãng phí. Trong tổng số 3.928 cơ sở nhà, đất là trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp, đã có quyết định xử lý đối với 3.924 cơ sở.

Từ ngày 1-7-2025, Thanh tra thành phố ban hành 20 kết luận thanh tra có nội dung liên quan đến quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công, qua đó thu hồi 2.142.261 triệu đồng.

Theo Trưởng ban Nội chính Thành ủy, qua triển khai thực hiện 5 quy định của Bộ Chính trị, nhận thức và trách nhiệm về kiểm soát quyền lực của các cấp, các ngành, đội ngũ cán bộ, đảng viên trên địa bàn thành phố từng bước được nâng lên; cơ chế phòng ngừa, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm ngày càng được chú trọng.

Thời gian tới, việc kiểm soát quyền lực tiếp tục được đặt trong tổng thể nhiệm vụ phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, gắn với triển khai Kế hoạch số 99-KH/TU ngày 22-6-2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố về thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới.

Trọng tâm là tiếp tục hoàn thiện cơ chế phòng ngừa, tăng cường công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình, kiểm tra, giám sát; kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng, lạm dụng quyền lực, đồng thời bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Qua đó, góp phần xây dựng bộ máy trong sạch, kỷ cương, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển thành phố trong giai đoạn mới.

 CÔNG CHÁNH – MAI QUANG