Từ “đi trước mở đường” đến “đồng hành kiến tạo”: Sứ mệnh công tác tuyên giáo trong giai đoạn phát triển mới

“Đi trước mở đường” – sứ mệnh được hun đúc qua 96 năm

Ngày 01/8/1930, Ban Cổ động và Tuyên truyền của Đảng xuất bản tài liệu “Ngày quốc tế đỏ, 1-8”, đánh dấu hoạt động chính thức của cơ quan chuyên trách làm công tác tuyên truyền, cổ động của Đảng, mở đầu chặng đường vẻ vang của công tác tuyên giáo.

Trong tiến trình cách mạng, công tác tuyên giáo luôn có mặt ở những bước ngoặt trọng đại: truyền bá chủ nghĩa Mác – Lênin, giác ngộ lý tưởng, tập hợp lực lượng giành chính quyền; cổ vũ ý chí quyết chiến, quyết thắng trong các cuộc kháng chiến; tạo sự thống nhất trong công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trên mặt trận không tiếng súng nhưng luôn quyết liệt, các thế hệ cán bộ tuyên giáo đã góp phần đưa chủ trương, đường lối của Đảng vào đời sống, biến lý tưởng thành sức mạnh hành động.

Thực tiễn 96 năm khẳng định: mỗi bước phát triển phải được chuẩn bị bằng sự thống nhất tư tưởng; mỗi chủ trương lớn muốn đi vào cuộc sống phải bắt đầu từ thấu hiểu, tin tưởng và đồng thuận. “Đi trước mở đường” vì thế không phải khẩu hiệu, mà là vị trí và trách nhiệm của công tác tuyên giáo.

Quy định số 19-QĐ/TW ngày 8/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương về công tác chính trị, tư tưởng trong Đảng xác định đây là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu trong công tác xây dựng Đảng; phải bảo đảm vai trò “đi trước, mở đường, dẫn dắt, chỉ đạo thực tiễn”. Yêu cầu đó đòi hỏi công tác tư tưởng không chỉ giải thích những điều đã được quyết định, mà phải chủ động phát hiện vấn đề, dự báo tình hình, cung cấp luận cứ và chuẩn bị nền tảng nhận thức cho các quyết sách phát triển.

Đại hội XIV của Đảng mở ra giai đoạn phát triển mới với mục tiêu cao và nhiệm vụ nặng nề. Khát vọng đất nước phồn vinh, văn minh, hạnh phúc phải được chuyển hóa thành ý chí và hành động của toàn dân tộc. Công tác tuyên giáo phải tiên phong đấu tranh với tư tưởng trì trệ, bảo thủ, an phận, sợ đổi mới, né tránh trách nhiệm; cổ vũ tinh thần tự chủ, tự lực, tự cường, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung.

“Đồng hành kiến tạo” – bước phát triển mới về tư duy và phương thức

Nếu “đi trước mở đường” nhấn mạnh định hướng thì “đồng hành kiến tạo” đề cao trách nhiệm hiện thực hóa đường lối. Hai phương diện không tách rời mà bổ sung nhau trong điều kiện mới.

Quy định số 19-QĐ/TW yêu cầu công tác chính trị, tư tưởng gắn chặt với tổ chức, cán bộ, kiểm tra, giám sát, dân vận và nhiệm vụ chính trị; bảo đảm rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ chế tài, có tiêu chí kiểm tra. Đặc biệt, Quy định xác định phải “lấy hiệu quả thực hiện nhiệm vụ và sự hài lòng của Nhân dân làm thước đo cao nhất”. Hiệu quả tuyên giáo do đó không thể chỉ đo bằng số hội nghị, văn bản, tin, bài, mà phải bằng chuyển biến trong nhận thức, hành động, kết quả nhiệm vụ, đồng thuận xã hội và niềm tin của Nhân dân.

“Đồng hành kiến tạo” đòi hỏi tuyên giáo cùng cấp ủy tháo gỡ “điểm nghẽn” tư tưởng. Chủ trương đúng vẫn có thể chậm đi vào cuộc sống nếu cán bộ chưa hiểu sâu, người dân chưa được giải thích, thông tin chính thống thiếu kịp thời. Tuyên giáo không thể đứng ngoài hay chỉ phản ánh tình hình; phải chủ động tham mưu, cung cấp luận cứ, phối hợp giải quyết đến khi tạo chuyển biến thực chất.

Kiến tạo niềm tin, khơi dậy khát vọng từ thực tiễn Đà Nẵng

Sau một năm vận hành chính quyền địa phương hai cấp, công tác tuyên giáo ở Đà Nẵng có những bước chuyển đáng ghi nhận trên địa bàn rộng, dân số đông và đối tượng đa dạng.

Theo báo cáo của Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy, tính đến hết quý I/2026, toàn thành phố tổ chức hơn 1.250 hội nghị quán triệt, tuyên truyền với trên 165.000 lượt cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức và người lao động tham gia; 100% cấp ủy trực thuộc Thành ủy xây dựng kế hoạch và tổ chức triển khai. Các phương tiện thông tin đại chúng và hệ thống truyền thông cơ sở đăng tải hơn 3.500 tin, bài, thông báo, tiếp cận hàng chục triệu lượt người dùng.

Những con số trên phản ánh nỗ lực đưa thông tin chính thống đến cán bộ, đảng viên và Nhân dân, tạo đồng thuận trong sắp xếp bộ máy. Đáng chú ý là đổi mới phương thức: tăng cường đi cơ sở; theo dõi dư luận trên thực địa và không gian mạng; gắn tuyên truyền với vận động, nhận thức với hành động.

Báo cáo xác định văn bản phải dễ hiểu, dễ nhớ, dễ thực hiện, dễ giám sát; công việc phải rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền. Giai đoạn 2026–2031, việc tổ chức hội nghị phải chuyển từ “học tập, quán triệt” sang “hiểu sâu – hành động đúng – làm đến cùng”. Đó chính là “đồng hành kiến tạo”: theo sát quá trình biến nhận thức thành kết quả.

Trong môi trường số, mặt trận tư tưởng không còn giới hạn bởi địa bàn và thời gian. Cán bộ tuyên giáo phải vững bản lĩnh, sâu lý luận, sát thực tiễn, thạo truyền thông và làm chủ công nghệ. Trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn phải phục vụ dự báo, phát hiện sớm vấn đề và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Công nghệ làm thông tin lan tỏa nhanh hơn, nhưng bản lĩnh, sự thật, sức thuyết phục và trách nhiệm chính trị mới quyết định sức sống của công tác tuyên giáo.

96 năm là một chặng đường vẻ vang, đồng thời mở ra những yêu cầu mới. “Đi trước mở đường” khẳng định vị trí, bản lĩnh và trách nhiệm tiên phong; “đồng hành kiến tạo” mở rộng chiều sâu hành động và thước đo hiệu quả của công tác tuyên giáo.

Trước những biến động nhanh chóng của thế giới, sự chuyển động mạnh mẽ của đất nước và tác động phức tạp trên không gian mạng, công tác tuyên giáo phải chủ động, nhạy bén, khoa học, thuyết phục và giàu tính chiến đấu. Đích đến không chỉ là đưa chủ trương của Đảng đến với Nhân dân, mà phải làm cho chủ trương ấy được thấu hiểu, tin tưởng, tự giác thực hiện; đồng thời kịp thời đưa tâm tư, nguyện vọng chính đáng của Nhân dân đến với Đảng.

Khi tư tưởng được khai thông, niềm tin được củng cố, đồng thuận được nhân lên và khát vọng được chuyển thành hành động, công tác tuyên giáo sẽ thật sự là lực lượng đi trước về tư tưởng, đồng hành trong thực tiễn, góp phần khơi dậy khát vọng và thúc đẩy hành động vì một Việt Nam phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.

TS. TRẦN NGỌC NHIỀU