Lấy người dân làm trung tâm chăm sóc sức khỏe

Từ chương trình khám sức khỏe miễn phí quy mô lớn đến nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và đẩy mạnh chuyển đổi số, thành phố đang xây dựng hệ thống y tế hiện đại, lấy phòng bệnh làm nền tảng và người dân làm trung tâm.

Đưa chủ trương lớn vào cuộc sống

Khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho người dân ít nhất mỗi năm một lần là một trong những nhiệm vụ đột phá được Bộ Chính trị xác định tại Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9-9-2025 về công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới.

Với Đà Nẵng, chủ trương này đang được hiện thực hóa bằng chương trình chăm sóc sức khỏe có quy mô lớn nhất từ trước đến nay, đánh dấu bước chuyển từ tư duy chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe chủ động, lấy phòng bệnh, phát hiện sớm và quản lý sức khỏe liên tục làm trọng tâm.

Theo kế hoạch, gần 1 triệu người thuộc các nhóm được ngân sách nhà nước bảo đảm kinh phí sẽ được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí, gồm người cao tuổi, người khuyết tật, người có công, hộ nghèo, hộ cận nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số, người dân miền núi, xã đảo, vùng khó khăn và trẻ em dưới 6 tuổi chưa đi học. Cùng với đó, khoảng 653.000 trẻ em, học sinh được khám sức khỏe đầu năm học và gần 492.000 người lao động được khám sức khỏe định kỳ theo quy định.

Đồng hành với chương trình là sự tham gia của toàn bộ hệ thống y tế thành phố, gồm 25 trung tâm y tế khu vực, 93 trạm y tế xã, phường với 194 điểm trạm, 6 bệnh viện công lập đủ điều kiện khám sức khỏe, 15 bệnh viện chuyên khoa công lập và 15 bệnh viện tư. Song song với việc huy động nguồn lực, Sở Y tế và Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố đã đưa vào vận hành Hệ thống Báo cáo Khám sức khỏe toàn dân, từng bước xây dựng cơ sở dữ liệu sức khỏe và hồ sơ sức khỏe điện tử cho người dân.

Sau thời gian triển khai, chương trình đã ghi nhận những kết quả tích cực. Tính đến ngày 16-6-2026, các cơ sở y tế trên địa bàn đã thực hiện khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho 260.924 người, tỷ lệ người dân đã được khám sức khỏe đạt 50,91% dân số.

Không chỉ góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận dịch vụ y tế, chương trình còn giúp phát hiện sớm nhiều trường hợp mắc tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch, bệnh về mắt, răng miệng và các yếu tố nguy cơ khác để tư vấn, quản lý, điều trị ngay từ tuyến cơ sở. Đây cũng là bước chuyển quan trọng từ điều trị sang phòng bệnh, giúp giảm chi phí y tế và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Tiếp nối những kết quả bước đầu đạt được, chương trình khám sức khỏe định kỳ miễn phí đang được triển khai rộng khắp tại các xã, phường trên địa bàn thành phố, đưa dịch vụ y tế đến gần hơn với người dân.

Sáng 15-7, tại Trạm Y tế Tam Anh 1 (thôn Trà Lý), UBND xã Tam Anh và Trạm Y tế xã phối hợp Bệnh viện Việt – Hàn Đà Nẵng triển khai khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân.

Theo kế hoạch, 4.688 người thuộc các nhóm ưu tiên trên địa bàn sẽ được khám tại 3 điểm với đầy đủ đội ngũ y, bác sĩ và trang thiết bị. Người dân được khám lâm sàng, xét nghiệm, chụp X-quang, khám chuyên khoa và tư vấn điều trị hoặc chuyển tuyến khi cần thiết. Việc triển khai ngay tại địa phương giúp người dân, nhất là các nhóm yếu thế, tiếp cận dịch vụ y tế thuận lợi hơn, góp phần hiện thực hóa mục tiêu chăm sóc sức khỏe chủ động, phát hiện sớm bệnh tật theo tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW.

Được khám sức khỏe ngay tại địa phương là điều bà Nguyễn Thị Mai (65 tuổi, thôn Trà Lý, xã Tam Anh) và nhiều người cao tuổi tại địa phương mong đợi. Bà Mai cho biết, chương trình không chỉ giúp người cao tuổi và những người đi lại khó khăn thuận tiện hơn trong việc tiếp cận dịch vụ y tế mà còn tạo cơ hội phát hiện sớm bệnh tật, theo dõi sức khỏe thường xuyên và yên tâm hơn khi dùng thuốc.

Cùng với các địa phương, xã Quế Sơn cũng đã hoàn tất công tác chuẩn bị để tổ chức khám sức khỏe sàng lọc miễn phí cho các nhóm ưu tiên. Địa phương đã rà soát đối tượng, gửi giấy mời đến từng người dân thuộc diện khám, đồng thời chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất, nhân lực và các điều kiện cần thiết nhằm bảo đảm việc khám diễn ra thuận lợi.

Theo kế hoạch, từ ngày 20 đến 31-7-2026, Trung tâm Y tế khu vực Quế Sơn sẽ tổ chức khám sức khỏe sàng lọc miễn phí cho 4.349 người thuộc các nhóm ưu tiên, gồm người cao tuổi, người khuyết tật, người có công, hộ nghèo và hộ cận nghèo.

Theo Giám đốc Sở Y tế Trần Thanh Thủy, bên cạnh những kết quả tích cực bước đầu, quá trình triển khai chương trình trên quy mô toàn dân cũng đặt ra không ít thách thức. Đây là lần đầu tiên thành phố tổ chức khám sức khỏe với phạm vi rộng, số lượng người thụ hưởng lớn nên việc rà soát, lập danh sách đối tượng còn gặp nhiều khó khăn. Một số đơn vị vẫn thiếu bác sĩ ở các chuyên khoa, thiếu trang thiết bị phục vụ xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh. Đối với khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa và xã đảo, điều kiện giao thông cùng hạ tầng công nghệ thông tin cũng ảnh hưởng đến việc tổ chức các đợt khám lưu động.

"Thời gian tới, ngành Y tế sẽ tiếp tục huy động tối đa nguồn lực của hệ thống khám bệnh, chữa bệnh công lập và ngoài công lập; phát huy vai trò nòng cốt của Trung tâm Y tế khu vực và Trạm Y tế xã, phường. Đồng thời tăng cường hỗ trợ chuyên môn từ các bệnh viện tuyến thành phố cho y tế cơ sở, nhất là tại khu vực miền núi, vùng khó khăn và xã đảo. Các đợt khám lưu động sẽ được tổ chức linh hoạt, phù hợp với điều kiện thực tế từng địa phương, bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận dịch vụ thuận lợi nhất", Giám đốc Sở Y tế nói.

Xây dựng nền y tế hiện đại, lấy người dân làm trung tâm

Khám sức khỏe toàn dân là một trong những bước đi quan trọng hiện thực hóa mục tiêu chăm sóc sức khỏe chủ động. Song song với đó, Đà Nẵng cũng tập trung nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và đẩy mạnh chuyển đổi số, hướng tới xây dựng hệ thống y tế hiện đại, phục vụ người dân ngày càng tốt hơn.

Thực tế cho thấy, cùng với nhu cầu khám, chữa bệnh ngày càng tăng, một số cơ sở y tế vẫn còn tình trạng người dân phải chờ đợi ở nhiều khâu như tiếp nhận, khám bệnh, thực hiện cận lâm sàng, thanh toán viện phí và nhận thuốc. Việc ứng dụng công nghệ thông tin, thanh toán không dùng tiền mặt và kết nối dữ liệu giữa các đơn vị cũng cần tiếp tục được hoàn thiện.

Để khắc phục những hạn chế này, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Anh Thi yêu cầu ngành Y tế rà soát, cải tiến quy trình khám, chữa bệnh theo hướng đơn giản, thuận tiện, lấy người bệnh làm trung tâm; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, kết nối và chia sẻ dữ liệu giữa các hệ thống nhằm rút ngắn thời gian chờ khám, nâng cao chất lượng phục vụ và trải nghiệm của người dân.

Một trong những điểm nhấn của lộ trình chuyển đổi số là thành phố sẽ lựa chọn từ 01 đến 02 bệnh viện cùng 01 trung tâm y tế khu vực để thí điểm mô hình "Khám bệnh không chờ - Thanh toán không dùng tiền mặt - Bệnh viện thông minh". Mô hình hướng tới số hóa toàn bộ quy trình khám, chữa bệnh, từ đăng ký, tiếp nhận, thanh toán đến quản lý hồ sơ y tế, giúp giảm thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả quản lý.

Song song với đó, ngành Y tế sẽ tiếp tục hoàn thiện Hệ thống Báo cáo Khám sức khỏe toàn dân, cập nhật kết quả khám và từng bước hình thành cơ sở dữ liệu, hồ sơ sức khỏe điện tử của người dân. Khi dữ liệu được liên thông, việc theo dõi sức khỏe sẽ được thực hiện liên tục, tạo nền tảng nâng cao hiệu quả phòng bệnh, quản lý bệnh mạn tính và phát triển hệ thống y tế thông minh.

Từ chương trình khám sức khỏe quy mô lớn đến những nỗ lực nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và đẩy mạnh chuyển đổi số, Đà Nẵng đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền y tế hiện đại, lấy người dân làm trung tâm. Khi mỗi người dân được khám sức khỏe định kỳ, được phát hiện sớm nguy cơ bệnh tật và được quản lý bằng hồ sơ sức khỏe điện tử, hệ thống y tế không chỉ nâng cao chất lượng phục vụ mà còn tạo nền tảng cho công tác phòng bệnh từ sớm, quản lý sức khỏe toàn dân một cách bền vững.

Đây cũng là bước cụ thể hóa mục tiêu Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 về nâng cao chất lượng hệ thống y tế, nhất là y tế cơ sở, bảo đảm chăm sóc sức khỏe Nhân dân, nâng cao năng lực kiểm soát, phòng, chống dịch bệnh, xây dựng nền y tế hiện đại, công bằng, chất lượng, hiệu quả và phục vụ người dân ngày càng tốt hơn.

THANH THẢO