Mở rộng quỹ nhà ở xã hội: Tạo nền tảng an cư cho người dân, công nhân

Đặt nhu cầu người dân ở vị trí trung tâm

Từ ngày 01-6 đến hết ngày 30-6-2026, Sở Xây dựng triển khai khảo sát nhu cầu thuê, mua nhà ở xã hội và thuê nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp trên địa bàn thành phố. Hoạt động này được thực hiện theo Kế hoạch số 97/KH-UBND của UBND thành phố nhằm thu thập dữ liệu thực tế, phục vụ xây dựng chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở trong giai đoạn tới.

Đối tượng khảo sát là các hộ gia đình, cá nhân thuộc diện được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật hiện hành. Tuy nhiên, khảo sát chỉ áp dụng đối với những trường hợp chưa từng được mua hoặc thuê nhà ở xã hội. Người tham gia chỉ lựa chọn một nhu cầu duy nhất là thuê hoặc mua nhà ở xã hội.

Việc khảo sát không đơn thuần là hoạt động thống kê mà còn là bước quan trọng để xác định chính xác nhu cầu thực tế của từng nhóm đối tượng và từng khu vực dân cư. Thực tế cho thấy, một trong những khó khăn trong phát triển nhà ở xã hội thời gian qua là sự chênh lệch giữa nhu cầu thực tế và khả năng đáp ứng của thị trường. Vì vậy, kết quả khảo sát lần này được kỳ vọng sẽ cung cấp cơ sở dữ liệu đầy đủ hơn để thành phố định hướng quy mô đầu tư, lựa chọn vị trí triển khai dự án cũng như cơ cấu sản phẩm phù hợp với nhu cầu của người dân.

Đáng chú ý, đối với trường hợp đăng ký thuê nhà ở xã hội, người dân không phải đáp ứng điều kiện về nhà ở hoặc thu nhập. Riêng đối tượng đăng ký thuê nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp phải có hợp đồng lao động và xác nhận của doanh nghiệp hoặc đơn vị sử dụng lao động trong khu công nghiệp.

Việc chủ động khảo sát nhu cầu ngay từ đầu cho thấy định hướng phát triển nhà ở xã hội của thành phố không chỉ dựa trên các chỉ tiêu hành chính mà còn hướng đến cách tiếp cận lấy người dân làm trung tâm, bảo đảm các dự án khi triển khai đáp ứng sát nhu cầu thực tế.

Cùng với việc rà soát nhu cầu, thành phố đang tập trung đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội thông qua nhiều giải pháp đồng bộ. Các dự án nhà ở xã hội được đưa vào nhóm “luồng xanh”, “luồng ưu tiên”, tạo điều kiện rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục đầu tư, đất đai, quy hoạch và xây dựng.

Hiện nay, thành phố đang triển khai 24 dự án nhà ở xã hội với khoảng 21.289 căn hộ đã được giao chủ đầu tư hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời giao chủ đầu tư. Trong đó, 18 dự án với khoảng 15.725 căn hộ đang hoàn thiện các thủ tục để khởi công; 6 dự án với khoảng 5.564 căn hộ đang được thi công xây dựng.

Tính đến tháng 5-2026, thành phố đã chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời giao chủ đầu tư đối với 7 dự án mới với khoảng 5.144 căn hộ; khởi công 2 dự án với khoảng 1.222 căn hộ; hoàn thành 1 dự án với khoảng 568 căn hộ và mở bán 3 dự án với 1.477 căn hộ.

Trong năm 2026, thành phố phấn đấu khởi công mới từ 7 đến 9 dự án nhà ở xã hội, đồng thời mở bán khoảng 6.000 - 7.000 căn hộ. Theo kế hoạch, giai đoạn 2025 - 2030, thành phố sẽ hoàn thành và đưa vào sử dụng 28.955 căn hộ nhà ở xã hội theo chỉ tiêu được giao tại Đề án đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội của Thủ tướng Chính phủ.

Với việc chủ động khảo sát nhu cầu, đẩy nhanh tiến độ đầu tư và tập trung tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai dự án, thành phố đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu gia tăng nguồn cung nhà ở xã hội, tạo cơ hội an cư cho người thu nhập thấp, công nhân, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và phát triển đô thị bền vững.

Tạo dư địa phát triển dài hạn

Song song với việc khảo sát nhu cầu, thành phố đang tích cực chuẩn bị quỹ đất nhằm thu hút đầu tư và triển khai các dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn mới.

Cuối tháng 5 vừa qua, UBND thành phố đã phê duyệt danh mục 113 vị trí khu đất được xác định để phát triển nhà ở xã hội trên địa bàn. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm chủ động tạo quỹ đất sạch, bảo đảm nguồn lực triển khai các dự án trong những năm tới.

Các vị trí được quy hoạch phân bố rộng khắp tại nhiều địa phương như Hải Vân, Liên Chiểu, Hòa Khánh, Hòa Xuân, Cẩm Lệ, Ngũ Hành Sơn, An Khê, Bà Nà, Hội An Tây, Điện Bàn Đông, Tam Anh, Duy Nghĩa... Trong đó có nhiều khu đất quy mô lớn, diện tích từ hơn 10ha đến trên 20ha, tạo dư địa đáng kể cho việc phát triển các dự án nhà ở xã hội trong tương lai.

Trước đó, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tiếp cận thông tin đầu tư, Sở Xây dựng cũng đã công bố danh mục 34 khu đất đã được quy hoạch phát triển nhà ở xã hội nhưng chưa lựa chọn chủ đầu tư. Đây là nguồn quỹ đất tiềm năng để thu hút các doanh nghiệp tham gia đầu tư, góp phần gia tăng nguồn cung nhà ở xã hội trên địa bàn.

Việc liên tục rà soát, bổ sung và công khai quỹ đất cho thấy quyết tâm của thành phố trong việc giải quyết một trong những điểm nghẽn lớn nhất đối với phát triển nhà ở xã hội, đó là quỹ đất phù hợp và đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.

Bên cạnh việc chuẩn bị quỹ đất, thành phố cũng từng bước hoàn thiện cơ chế quản lý và vận hành nhà ở xã hội theo hướng công khai, minh bạch, tạo điều kiện để người dân tiếp cận nhà ở phù hợp với khả năng chi trả.

Mới đây, UBND thành phố đã ban hành khung giá thuê nhà ở xã hội và nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp trên địa bàn.

Theo đó, giá thuê được xác định trên cơ sở loại hình công trình, quy mô đầu tư và điều kiện hạ tầng, với mức thấp nhất khoảng 68.000 đồng/m²/tháng đối với nhà ở xã hội và khoảng 63.000 đồng/m²/tháng đối với nhà lưu trú công nhân.

Việc ban hành khung giá thuê không chỉ tạo cơ sở pháp lý cho các chủ đầu tư xây dựng phương án giá phù hợp mà còn góp phần bảo đảm quyền lợi của người thuê, nhất là công nhân, người lao động và các đối tượng thu nhập thấp.

Trong bối cảnh giá nhà ở thương mại vẫn ở mức cao, việc phát triển đồng bộ cả nhà ở xã hội để bán và cho thuê được xem là giải pháp quan trọng nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận nhà ở cho người dân.

Đặc biệt, mô hình nhà ở xã hội cho thuê và nhà lưu trú công nhân sẽ đáp ứng nhu cầu của lao động trẻ, lao động nhập cư hoặc những người chưa đủ điều kiện tài chính để sở hữu nhà ở, qua đó góp phần ổn định đời sống, giữ chân người lao động và bảo đảm nguồn nhân lực cho các khu công nghiệp, khu kinh tế trọng điểm.

Trước đó, để đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án, Đà Nẵng đã đưa nhà ở xã hội vào nhóm “luồng xanh”, “luồng ưu tiên”, rút ngắn tối đa thời gian giải quyết thủ tục đầu tư, đất đai, quy hoạch và xây dựng. Cơ chế này không chỉ tạo thuận lợi cho các nhà đầu tư mà còn góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn trong quá trình triển khai dự án, thúc đẩy nhiều dự án quy mô lớn sớm được xúc tiến đầu tư và triển khai trên thực tế.

Từ việc khảo sát nhu cầu, chuẩn bị quỹ đất, hoàn thiện cơ chế chính sách đến đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, thành phố đang từng bước hình thành nền tảng phát triển nhà ở xã hội đồng bộ và lâu dài. Khi các dự án được triển khai đúng tiến độ, hàng chục nghìn người lao động, công nhân và hộ gia đình thu nhập thấp sẽ có thêm cơ hội tiếp cận chỗ ở phù hợp, góp phần bảo đảm an sinh xã hội và thúc đẩy phát triển đô thị bền vững.

THANH THẢO