ĐÌNH THANH KHÊ

Thanh Khê trước kia có sáu xóm: Thanh Phong, Thanh Thị, Thanh Hoà, Thanh Minh, Thanh An và Thanh Thuỷ. Thanh Khê là tên được gọi từ khi các bậc tiền nhân đến đây khai canh, khai cư.

       Làng có vị tiền hiền tên Hồ Văn Oai, quê ở xã Phước Châu, huyện Nghi Xuân, phủ Đức Quang, tỉnh Hà Tĩnh. Ông vào Nam năm 1627, cùng đi với ông có ba người con trai là Hồ Văn Nơi, Hồ Văn Tri và Hồ Văn Minh. Ông và ba người con dừng chân tại thôn Thanh Khê. Sau đó người con thứ nhất và thứ ba vào Nam, riêng người con thứ hai là ngài Hồ Văn Tri ở lại. Hai cha cha con ngài Hồ Văn Tri và các thế hệ con cháu đã khai canh, khai cư, lập làng lập xóm.

       Là một làng ven biển nên sinh hoạt kinh tế chủ yếu của hàu hét dân làng Thanh Khê là nghề đánh bắt cá và chế biến hải sản. Hiện nay có một nhà thờ truyền thống nghề cá, một biểu hiện tín ngưỡng đặc trưng của cư dân biển. Đồng thời, hằng năm, những người theo nghề này có một ngày cúng vào đầu năm là ngày 23 tháng Giêng âm lịch (còn gọi là lễ Cầu ngư)

       Đình  Thanh Khê được làm theo kiểu ba gian hai chái, tường xây gạch, mái lợp ngói xi măng. Đình quay mặt về hướng Đông Bắc trên một thé đất cao. Ngoaì cùng là cổng tam quan đẹp, trên trụ cổng có đôi câu đối. Phía sau bình phong là bàn thờ âm linh, thần Nông, Thổ Địa.

      Bước qua khoảng sân rộng là nhà chính điện. Ở phần hiên, phía trên mái có biển gạch đề “Thanh Khê đình”, hai đầu có lầu chiêng lầu trống, mặt trước tô vẽ hình mai điểu, tùng lộc. Hai bàn thờ hai bên thờ Nhị đại tướng quân ( gọi là ông Lang, ông Lại), các vị có công với đất nước và các vị tièn hiền, hậu hiền. Phía trước bàn thờ chính đặt hai dãy lỗ bộ. Đình  Thanh Khê lúc đầu xây dựng đơn sơ. Đến năm Đinh Mão (1807) đời vua Gia Long thì đình được xây dựng lại với các vật liệu vững chắc hơn. Từ đó cho đến nay, đình Thanh Khê đã qua nhiều lần thay đi dựng lại và trùng tu vào các năm 1837, 1862, 1965 và lần cuối  cùng vào năm 2004

      Lễ Cầu ngư là một lễ lớn của các ngư dân làng Thanh Khê nói riêng cũng như nghề đánh bắt cá nói chung. Vì vậy, lễ này thường được tổ chức rất lớn và trang trọng

                 Hằng năm, đình Thanh Khê có hai lễ cúng lớn là:

           -         Lễ cúng đầu năm mới: vào lúc 7 giờ sáng ngày mùng một âm lịch, toor chức lễ tế Xuân cầu cho dân làng một năm mới an lành, làm ăn thịnh vượng, toàn gia hạnh phúc.

-         Tổ chức lễ hội Cầu an trong hai ngày: ngày 9 và ngày 10 táng 7 âm lịch.

               Các kỳ cúng đều do dân làng đóng góp.

 Đình Thanh Khê được UBND thành phố công nhận là di tích Lịch sử- Văn hoá vào năm 2008.